--> Archief

11 september 2010



Striptekenaar in Spanje is een mooi beroep

Strips - España en imágenes
1 - De Spaanse stripwereld
2 - De Spaanse tekenaars
3 - Munuera & Guarnido
4 - Segui, Toledano & Robledo
5 - Roca, Zapico & Puigarnau
6 - Bustos & Vegas

1 - De Spaanse stripwereld

door Santiago Martín.


Ficomic 2010


Madrid Comics


Zona Negativa


Sergio García


Martín & Antunes - Hard Times


Subterranea

Ondanks het feit dat de stripwereld over het algemeen een incrowdgebeuren is en er een (internationale) boekencrisis heerst, beleeft de Spaanse stripscene goede tijden.
Als we ons beperken tot de tweede helft van de 20ste eeuw, zien we dat er in de jaren 70 nieuwe uitgeverijen (La Cúpula) en invloedrijke striptijdschriften (El Jueves - 1977, El Víbora - 1979) onstaan. Ook is rond die tijd het begin van grote stripfestivals: Salón del Cómic de Gijón (1976), Salón del Cómic de Bilbao (1977) en Salón del Cómic de Barcelona (Ficomic, 1981) waar grote stripprijzen uitgereikt worden.
Jaren 80 -maar vooral jaren 90- is er een lawine aan vertalingen van Amerikaanse strips, Manga en Franco-Belgische strips. Nieuwe uitgeverijen benutten gaarne dit momentum: Edicions de Ponent (Alicante), Ediciones Sins Entido (Madrid), Astiberri (Bilbao). Ook is er het begin van Manga in Spanje via Dragon Ball o.l.v. uitgeverijen Editorial Glénat, Planeta en Norma. Ook Manhua (Chinese strips) en Manhwa (Koreaanse strips) worden rond die tijd in 't Iberisch Schiereiland geïntroduceerd.

Ongeveer 13% van de Spaanse bevolking ouder dan 14 jaar (zo’n 46 miljoen inwoners) leest regelmatig strips.
Volgens José Luis Córdoba, eigenaar van uitgeverij Panini España, heeft de stripsector in Spanje de minste schade geleden door de internationale crisis. De grote distributeur (SD Distribuciones), met bijna 'n monopoliepositie in de Spaanse stripmarkt, heeft in de jaren 2007, 2008 en 2009 respectievelijk de volgende winst gemaakt: 11,4, 13,5 en 13,1 miljoen euro. Het jaar 2010 zal volgens Córdoba 2% hoger zijn dan 2009.
Na het Europese stripverhaal en Manga wordt de Amerikaanse comic het meest verkocht in Spanje. Afgelopen jaren werden van Asterix 2 à 300.000 exemplaren per jaar verkocht. De gigantenstrip Mortadelo y Filemón (Paling en Ko, Francisco Ibáñez), beheerst tussen de 15% en 26% van de totale Spaanse stripmarkt.
José Luis Córdoba, tot slot, is van mening dat er een open dialoog moet zijn tussen tekenaar, uitgever en distributeur: "Vooral nu moet de branche eenheid voelen om moeilijke tijden (zoals de komst van de digitale strip) te trotseren."

Strips worden in Spanje verkocht in kiosks, boekwinkels en supermarkten. De gespecialiseerde stripwinkel doet zijn intrede aan het begin der jaren 80 in Madrid en Barcelona. Madrid Comics en Akira Comics (Madrid) en Continuarà en Norma Comics (Barcelona) zijn een begrip in Spanje. Op dit ogenblik zijn er zo'n 374 stripwinkels in Spanje. Een bibliotheek in de stad Murcia heeft zelfs een speciale ruimte van 130 m² ingedeeld met meer dan 13.000 strips in haar catalogus.
Op Internet zijn er talloze strippagina’s die informatie, recensies e.d. bieden, waarvan we de volgende sites aanbevelen: www.guiadelcomic.com, www.entrecomics.com, www.zonanegativa.com en www.lacarceldepapel.com.

Er leven verschillende stripgenres naast elkaar in vrede en harmonie.
Veel jonge Spaanse tekenaars hebben ook de kans om over de grenzen te publiceren, met name in Frankrijk, zoals Alfonso Zapico, José Luis Munuera, Juanjo Guarnido, Jaime Martín, Sergio García, Roger Ibáñez, Enrique Fernández, Tirso Cons, Teresa Valero, Montse Martín, Raúl Arnáiz.
Sergio García bijvoorbeeld is een van eerste Spanjaarden die voor uitgeverij Dargaud begon te werken. Het vreemde is dat Sergio García eigenlijk onbekend is in Spanje. Zo zie je maar: een profeet wordt in eigen land niet geëerd.
Jaime Martín is ook bekend in onze Nederlandse taal met zijn Hard Times, een hard verhaal over de keerzijde van de American Dream.
In een interview uit 2010 met Javier Olivares (Madrid, 1964) zegt hij dat "door de opkomst van de zogenoemde Graphic Novel het stripverhaal in Spanje een belangrijke impuls heeft gehad, o.a. bij de publieke opinie en de potentiële lezers. Dit feit weerspiegelt zich natuurlijk in de aandacht van de media, verkoopcijfers en algemene waardering van het fenomeen. Of het zo zal blijven weten we natuurlijk niet en daarom is het niet alleen belangrijk dat het illustratie- en tekenwerk financieël beter wordt erkend maar ook dat de strip definitief afstand doet van oude stigma´s en vooroordelen".

De strip in Spanje is volop in beweging en dit is ook bijvoorbeeld merkbaar aan de taal. Het woord "strip" heeft in het Spaans de volgende ontwikkeling doorgemaakt: historieta, tebeo, cómic, graphic novel...
De 13 Spaanse tekenaars die tijdens deze bijzondere España-Special in Strips worden gepresenteerd zijn geboren tussen 1966 en 1982 en vertegenwoordigen op een zekere manier een veelzijdig palet van de hedendaagse Spaanse strip. Jonge professionele tekenaars uit alle hoeken en windstreken (Barcelona, Madrid, Pontevedra, Granada) van Spanje met een eigen stijl, waarvan sommigen niet alleen in Spanje maar ook in het buitenland succes hebben. Als we dit zo bij elkaar zien kunnen we de toekomt van het Spaanse stripverhaal zeker positief tegemoet treden.

Ik wil mijn vriend Paco Cano bedanken, eigenaar van een kleine doch belangrijke stripwinkel in Granada: Subterránea waar o.a. Munuera samen met scenarist Enrique Bonet vorig jaar zijn weelderige El Juego de la Luna presenteerde (Maanspel). Zonder zijn enthousiasme, kennis van zaken en goede wil zou dit artikel er heel anders uit zien. Paco, ¡hasta luego y gracias por el catálogo de Guarnido!
Ook zou ik alle tekenaars willen bedanken om hun openhartige en vriendelijke reacties en prachtige stripbijdragen. Chema, ¡próxima vez invito yo! Zapico, ¡¿esto sí que es globalización?!

© 2010
Santiago Martin / StripSter
11-09-2010